Sağlık Bilgileri

HAVA YUTMA

Hava yutma (aerofaji), yani mideye aşırı hava gitmesi, «hastalık» değil, yalnızca bir belirtidir.

Herkesin midesinde biraz hava vardır. Bu hava röntgende, mide dibi bölgesinde «mide-hava cebi» olarak nitelenir. Sözkonusu hava besinlerle birlikte yutulur. Hava yutma, ya normal olayın aşırılaşmasıyla, yani besinlerle fazla miktarda hava yutulmasıyla ya da yemekler dışında kapalı olan mide ağzını açan ve soluk alınırken mideye hava geçişine izin veren özel hareketlerle ortaya çıkar. Bu ikinci durum, ya genellikle bu hareketi izleyen geğirmeyle mide yakınmalarını keseceklerini sanan kişilerde ya da bazı ruhsal bozuklukları olan ve az ya da çok bilinçli bir tikin sözkonusu olabileceği kimselerde gözlenir.

Hava yutmanın özel bir tedavisi yoktur. Nedeni tedavi etmek ve bazı sağlık koruma-perhiz öğütlerine uymak gerekir.

Burada besinlerle birlikte aşırı hava yutmayı inceleyeceğiz.

NEDENLER

Çeşitlidirler. Kötü beslenme alışkanlıkları (hızlı yemek; bol sıvı almayla birlikte büyük lokmalar) ya da her tükürük yutulmasına hava yutulmasının eşlik ettiği fazla tükürük salgılama sözkonusu olabilir. Aşırı tükürük salgılamanın nedenleri yapısal olabilir: Yemek borusu iltihabı (özo-fajit); yemek borusu kanseri; diyafram fıtığı; dişeti iltihabı; v.b. Aşırı tükürük salgılama, bazı alışkanlıklara da bağlı olabilir: Pipo kullanımı; çok çiklet ya da şeker çiğneme; v.b.

TEŞHİS

Klinik belirtiler

Yemeklerden sonra, birkaç geğirmeden sonra az ya da çok oranda yiten mide rahatsızlığı ve şişkinlik duygusu vardır.

Hava yutma nöbeti kuraldışı bir durum olarak mide ağrılarına, göğüste sıkışma duygusuna, kalp

çarpıntılarına ve yaygın bir sıkıntıya yolaçacak derecede önemli olabilir. Bu tür belirtiler, bir kalp kası enfarktüsünü düşündürür, dolayısıyle de teşhis için tamamlayıcı muayeneler uygulanmasını gerektirir.

Tamamlayıcı muayeneler

Tipik hava yutma teşhisinde yararları yoktur. Röntgen filminde olsa olsa, aşırı tükürük salgısının yapısal bir nedeni olup olmadığı araştırılabilir.

TEDAVİ

Hava yutmanın tek etkili tedavisi, nedeninin tedavisidir. Böylece, duruma göre yapısal bozun tedavi edilir; bir sinirsel bozukluğa bağlıysa, bunun tedavisine başlanır ya da daha yalın olarak, her durumda yararlı olan bazı öğütler verilir. Bu sağlık koruma ve perhiz öğütlerinin başlıcalan şunlardır:

— yemeklerde su ve öteki sıvıları ağır ağır içmek, yemek aralarında hiç sıvı içmemek ve gazlı içeceklerden kaçınmak;

— yavaş ve iyi çiğneyerek yemek;

— tütün, özellikle pipo kullanmamak;

— yemekler arasında çiklet ya da şeker çiğnememek.

Bazı kuruntulu, kendilerini aşın dinleyen kişilere de hafif bir yatıştırıcı verilmesi gerekebilir.