Sağlık Bilgileri

SARA
Tamım: (Epilepsi) Zaman zaman kendini kaybederek oldu­ğu yere düşme, vücutta şiddetli çırpınmalar ve ağız köpürmesi ile ortaya çıkan bir sinir hastalığıdır.

Çok kısa süren dikkat ya da bilinç kaybı, bu hastalığın hafif şekli olup petit mal adını alır. Uzun süren bilinç kaybı ile birlik­te çırpınmalar ise, bu hastalığın ağır şekli olup grand mal adını alır. İdyopatik olabileceği gibi, genellikle, beyinde yerel bir has­talıklı alanın varlığı sonucu görülen fokal sere (Jackson tipi sa­ra) adını alır.

Nederileri:İdyopatik (diğer bir hastalığa Bağlı bulunmayan gerçek epilepsi) saranın nedeni bilinmemektedir. Semptomatik (hastalığın varlığını işaret eden fonksiyon değişikliği) sarada ise beyinde, bir tümör veya zedelenme vardır.

Grand mal: Vakaların % 50′sinde tipik bir krizden önce aura denen ve kişiye özgü bir kriz öncesi duygu belirir (vücudun belirli bir yerinde ağrı, tuhaf kulak çınlamaları, titreme, garip bir koku ve­ya hayal görmek, panik duygusu gibi). Bundan sonra hasta bilinçsiz olarak yere düşer, bütün vücut kasları kasılır, solunum durur ve bundan ötürü de, hastanın yüzü Önce soluklaşır, sonra da morarır.

Ardından kol ve bacaklar ritmik bir şekilde kasılıp gevşer, mesane ve kalın bağırsak boşalabilir ve dil ısırılabilir. Bazen, hasta aniden kendine gelip krizden önce yapmakta olduğu işe devam eder, fakat genellikle saatlerce süren bir dalgınlık hali görülür.
Krizler de tehlike, hastanın düşme sırasında yaralanması, yanması veya krizin araba kullanırken meydana gelmesi gibi olasılıklardır.

Kriz sırasında ölüm çok enderdir, ancak, arada bir bilinçsizlik devri geçmeden birbirini izleyen krizlerde ölüm gö­rülebilir.
Petit mal: Bilinç kaybı olur ama, spazmlar görülmez ve kişi­nin kriz geçirdiğini çevresi algılayamayabilir. Hasta konuşurken kısa bir duraklama geçirir, bunu izleyen dalgınlık hali görülme­yebilir. Bazen kişi yürürken sendeler, bir yöne döner, yüzünde anlamsız bir ifade belirebilîr ya da kendine söyleneni dinlemez görünür.

Fokal sere (Jackson tipi sara): Bilinç kaybı olabilir veya ol­mayabilir ve kiriz esnasında beynin hareket veya duyu bölümle­ri etkilenebilir. Bir krizde olay, önce el baş parmağında, ağız kö­şelerinde veya ayak başparmağında başlar. Kasların kasılıp gev­şemesi az veya çok yayılır, genellikle 1-2 saniyede sona erer. Duyu krizleri de aynı bölgelerde başlayabilir ve buralarda karın­calanma gibi duygular uyandırır.

Sara erken çocukluk devrelerinde görülebileceği gibi, ba­zen de yaşamın ileri yıllarında belirebilir. Sara krizleri dışında, kişinin sağlığı normaldir. Bazen yıllar sonra, hastada bazı beyin fonksiyonlarında gerileme, durgunluk, huzursuzluk, unutkanlık, aşırı bencillik veya ani hareketler belirebilir. Bu zihinsel gerile­menin, saralı hastanın karşılaştığı sosyal durumlardan doğduğu düşünülebilir.

Kriz anında yapılması gerekenlenKriz sırasında, hasta çırpınırken yaralanmasın diye açık bir alanda tutulmaya çalışılır. Hastanın çevresinde eşya varsa çarpmaması için önlem alınma­lıdır. Bu arada, dilini ısırmaması için, çenesinin açık tutulması­na gayret edilmelidir (ağzına top haline getirilmiş bir mendil sı­kı sıkıştırılabilir) ve yakası gevşetilmeli, varsa kravatı çıkan İmalıdır. Erişkin bir hastanın hastahaneye taşınması gerekmez, ancak, hasta bir çocuk ise ve ilk defa bir kriz geçiriyorsa hemen bir doktora ya da hastahaneye götürülmesi gerekir.

Öneriler:

Bir litre suyun içine ince kıyılmış bir avuç aslan pençesi katılıp kaynatılmasının ardından süzülerek günde üç öğün birer çay fincanı içilir.

* Bir su bardağı kaynar suyun içine havanda dövülerek iyice ezilmiş olan bir çay kaşığı üzerlik tohumu ile yarım su bardağı üzüm pekmezi katılıp demlenmesi için kısa bir süre beklendikten sonra süzülerek iyice karıştırılıp gün içinde yudumlanarak içilir.

* Bir litre suyun içine ince kıyılmış bir avuç oğul otu katı­lıp kaynatılmasının ardından süzülerek günde iki kez, sabah ve akşam olmak üzere birer çay fincanı içilir.

* Bir litre suyun içine ince kıyılmış bir avuç çitlembik kökü katılıp kaynatılmasının ardından süzülerek günde üç öğün birer çay fincanı içilir.

* Bir çay fincanı kaynar suyun içine ince kıyılmış bir çay ka­şığı yasemin yaprağı katılıp demlenmesi için kısa bir süre beklen­dikten sonra süzülerek gün içinde aralıklarla yudumlanarak içilir.

* Bir litre suyun içine ince kıyılmış bir avuç kedi otu katı­lıp kaynatılmasının ardından süzülerek günde üç öğün birer çay fincanı bir tatlı kaşığı süzme bal ilavesiyle içilir.

* Bir çay fincanı kaynar suyun içitıe ince kıyılmış bir çay kaşığı acı pelin otu katılıp demlenmesi için kısa bir süre beklendik­ten sonra süzülerek gün içinde aralıklarla yudumlanarak içilir.

* Bir çay fincanı soğuk suyun içine ince kıyılmış bir çay kaşığı oranında Ökse otu katılıp demlenmesi için on iki saat bekletildikten sonra, süzülerek ılıtılmak için içi kaynar su dolu olan bir başka kabın içine ihyana kadar bırakılıp ardından, gün­de iki kez, sabah ve akşam olmak üzere yarımşar çay fincanı yudumlanarak içilir.

* Bir çay fincanı soğuk suyun içine ince kıyılmış bir çay kaşığı oranında veba otu katılıp demlenmesi için on iki saat bekletildikten sonra, süzülerek ılıtılmak için içi kaynar su dolu olan bir başka kabın içine ihyana kadar bırakılıp ardından, gün­de iki kez, sabah ve akşam olmak üzere yarımşar çay fincanı yudumlanarak içilir.

* Bir çay fincanı kaynar suyun içine ince kıyılmış bir çay kaşığı kantaron katılıp demlenmesi için kısa bir süre beklendik­ten sonra süzülerek gün içinde aralıklarla yudumlanarak içilir.

* Bir çay fincanı kaynar suyun içine ince kıyılmış bir tatlı kaşığı sarı yoğurt otu katılıp demlenmesi için kısa bir süre bek­lendikten sonra süzülerek gün içinde aralıklarla yudumlanarak İçilir.

* Bir çay fincanı kaynar suyun içine ince kıyılmış bir çay kaşığı sinameki katılıp demlenmesi için kısa bir süre beklendik­ten sonra süzülerek gün içinde aralıklarla yudumlanarak içilir.

* Bir çay fincanı kaynar suyun içine ince kıyılmış bir çay kaşığı kekik otu katılıp demlenmesi için kısa bir süre beklendik­ten sonra süzülerek günde iki kez, sabah ve akşam olmak üzere birer çay fincanı içilir, iki veya üç haftalık kürler halinde ve on gün ara verilerek içilmelidir.

* Bir su bardağı kaynar suyun içine ince kıyılmış bir çay kaşığı çörek otu ile havanda dövülerek iyice ezilmiş olan bir çay kaşığı nergis tohumu katılıp demlenmesi için kısa bir süre bek­lendikten sonra süzülerek gün içinde yudumlanarak içilir.

* Bir çay fincanı kaynar suyun içine ince kıyılmış bir çay kaşığı çörek otu ile bir çay kaşığı ıhlamur katılıp demlenmesi için kısa bir süre beklendikten sonra süzülerek günde iki kez sa­bah ve akşam olmak üzere birer çey fincanı içilir.