Sağlık bilgileri

YEMEK BORUSU İYİCİL URLARI

Yemek borusu iyicil urları ender raslanan bozunlardır. Kist görünümlü urlar her yaşta, katı (solid) urlar yalnızca erişkinde görülürler.

Kist görünümlü urlar, yemek borusu çeperinde gelişen ve yemek borusunun boşluğundan çok dışına doğru büyüyen (bu, belirtileri açıklar) urlardır.

Katı urlar «leyomiyomlar»dır (çizgisiz ya da düz kas urları) ve iyicil urların 3/4′ünü oluştururlar. Bazen yemek borusu çeperinde birden çok sayıda olabilirler (miyomatoz). Düşünülebilecek tek tedavi, urların ameliyatla çıkarılmasıdır.

TEŞHİS

Klinik belirtiler

Hiç belirti vermeyen iyicil urlar vardır. Ama genellikle, urun tipine bağlı olarak üç gruba ayrılabilen belirtiler bulunur (az ya da çok birarada olabilirler):

— özellikle zaman zaman yutma güçlüğü, aynı zamanda besinin ağza geri gelmesi ya da hıçkırık biçiminde sindirim sistemi belirtileri (yutma güçlüğü, özellikle yemek borusu boşluğuna doğru büyüyen urlarda ortaya çıkar);

— solunum belirtileri: Öksürük nöbetleri; soluk darlığı nöbetleri; tekrarlayan akciğer-bronş enfeksiyonları;

— yemek borusu dışına yayılan büyük urların yolaçtığı bası belirtileri (bu urlar sinirlere bası yaparak, kollara yayılan göğüs ağrılarına neden olabilirler).

Tamamlayıcı muayeneler Röntgen muayenesi

Urun belirli özelliklerini gösterir. Urun sınırları düzenliyse, iyicil olduğu düşünülür. Röntgen filminde dolma eksiklikleri (baryumla dolmayan bölgeler), eksensel darlıklar (yemek borusu çapının daralmaları) ya da yemek borusu yolunun kenarlarında izler görülebilir.

Filmlerde ayrıca, urun komşu organlara bası yaparak yer değiştirtip değiştirtmediği aranır.

Yemek borusu içine bakma (özofagoskopi)

Yemek borusu çeperinde kanama ve yaralanmaya yolaçmamak için, büyük bir özenle yapılma lıdır. Bozunun görülmesini, yerinin saptanmasını ve özellikle biyopsi yapılmasını sağlar. Biyopsi, urun iyicil olduğu teşhisini koymak için mutlak gereklidir. Bazen, bozunun iyicil mi, kötücül mü olduğu ancak cerrahi girişim sırasında anlaşılabilir.

EVRİM

Evrim karmaşıktır. Bazı urlar yıllarca belirti vermezler. Bazıları ihtilatlara yolaçabilirler: Yemek borusunun büyük kanamaları ve delinmeleri, çok ender raslanan ihtilatlardır; ama kist görünümlü bir ur kolayca iltihaplanır. Aslında tek tehlikeli ihtilat, kötücül yozlaşma, yani kansere dönüşmedir.

HASTALIĞIN ÖTEKİ BİÇİMLERİ

Yemek borusunda bulunabilecek öteki iyicil urlar, polipler ve damar urlarıdır (yemek borusunun damarlarından gelişen urlar.

AYIRICI TEŞHİS

Bu hastalığın teşhisi iki evrelidir:

— önce, bir yemek borusu urunun sözkonusu olduğunun doğrulanması;

— daha sonra, iyicil ur mu, yemek borusu kanseri mi olduğunun ayırdedilmesi. Asıl güç olan bu ikinci evredir. Çünkü klinik belirtileri, röntgen belirtilerini ve biyopsi verilerini yeniden sınıflandırmayı gerektirir. Ayrıca bazen, kesin teşhis ancak ameliyat sırasında konabilir.

TEDAVİ

Tek tedavi ameliyattır.

Göğüs kafesi açma (göğsün, bir kaburga düzeyinde açılması) uygulanır. Daha sonra, yemek borusu açılarak ur çıkarılır.

SONUÇ

Yemek borusu iyicil urlarına ender raslanma-sı, yemek borusu belirtileri karşısında önce bir yemek borusu kanserini akla getirir. Ama burada klinik belirtiler çok daha az belirgindir. Filmlerde görülebilen ur sınırlarının düzenliliği iyi bir belirti olmakla birlikte, bundan kesin bir sonuç çıkarılamaz; çünkü iyicil bir hastalığı bütünüyle taklit eden kanserler vardır. Biyopsi, bu durumda en iyi yol göstericidir. Bununla birlikte ur iyicil de olsa, kötücül de olsa, uygulanması gereken ameliyat anma kadar, hafif bir kuşku kalır.

Ameliyat sonrası genellikle sorun çıkarmaz ve uzak gelecek kesinlikle iyidir.